15 Lesdagen, verdeeld over het seizoen, gericht op mensen die serieus aan de slag willen met voedselbossen
Een voedselbos. Het klinkt heel aantrekkelijk. Het is als het paradijs! Overal hangt wat lekkers te snoepen en dat groeit ook nog eens een keer zonder mest en zonder bestrijdingsmiddelen. Helaas leidt dat aantrekkelijke beeld vaak tot de vergissing dat een een succesvol voedselbos neerzetten ook heel makkelijk is. Je zet bomen neer en de natuur doet de rest. Jij hoeft verder niks te doen.
Dat is waar en ook niet waar. Een succesvol voedselbos is niet zomaar geplant, maar opgebouwd vanuit een degelijke theorie die gebaseerd is op het zo goed mogelijk voor je laten werken van de principes van de natuur. En als je dat goed doet, dan kan de natuur daarna veel van het gebruikelijke werk van je overnemen. Maar, hoe werkt dat precies en wat kun je hier goed en fout doen?
In de complete jaartraining leer je niet alleen wat een succesvol voedselbos is op ecologisch vlak, maar ook hoe je hier zelf een goed ontwerp en een goed voedselbosplan voor maakt. Je ontwerpt bijvoorbeeld in tijd, en dat geldt ook voor het plan. Hoe kom je de eerste jaren door? Hoe hoog zijn de opstartkosten? Je zult heel veel mogelijke antwoorden krijgen en ook zelf vinden gedurende de cursus.
Laten we dit zeggen: Er hebben inmiddels al heel wat mensen hun leven kunnen omgooien. Van deprimerende kantoorjob naar een bestaan dat echt helpt om onze natuur te herstellen en ons voedsel gezonder te maken. Als voedselbosboer, als voedselbosontwerper, als voedselbosbeheerder, als kok, als verwerker. Er zijn steeds meer verdienmodellen mogelijk met voedselbossen.
Als je de hele jaartraining volgt, dompel je jezelf als het ware een jaar lang onder in die droom, stap, of mogelijkheid voor jou. En dat doe je niet alleen, dat doe je samen met de hele groep.
Deze jaartraining is altijd op een woensdag.
Module Basis op vijf woensdagen in maart en april 2027
data: woensdagen 24-3, 31-3, 7-4, 14-4, 21-4 2027
Max. aantal deelnemers 20
Docenten Wouter van Eck, Maarten Schrama, Marieke Karssen en Martijn Aalbrecht
Locaties: Voedselbos Ketelbroek in Groesbeek (1x), Lekker Landgoed in Haarzuilens (1x), De Voedselboss bij Hengelo(1x) en twee dagen digitaal.
We leren je in deze module niet alleen de theorie van succesvolle voedselbossen, maar geven je ook een degelijke start voor het maken van een plan, de regelgeving en het lezen van de vele kaartsystemen die Nederland rijk is. Ook leren we je hoe je moet kijken naar land, en wat de basale ontwerpprincipes zijn.
Je bezoekt drie voedselbossen die ieder gestart zijn vanuit heel verschillende uitgangssituaties en opgericht zijn door drie toppioniers in het vak. En op de online lesdagen gaan we dieper in op de theorie van het voedselbosssysteem in en op alle aspecten van een voedselbosplan.
Na deze module ben je goed ingewerkt in wat een voedselbos is en weet je hoe je verder moet als je serieuze plannen hebt. Reken voor een optimale leservaring op tussen de 10 en 20 uur extra tijd buiten de cursusdagen om.
24 maart 2027, Voedselbos Ketelbroek, Groesbeek
In de ochtend legt Wouter van Eck de basisbeginselen van een voedselbos uit. In de middag krijgen we een uitgebreide excursie door voedselbos Ketelbroek.
31 maart 2027 online
Dit is een digitale cursusdag. In de ochtend ga je zelfstandig aan het werk met het huiswerk in het leslokaal over successie, wind, bodems en schimmelopbouw. In de middag geeft Wouter van Eck hier digitaal les over aan de hand van de formule over een succesvol voedselbos. Het ochtendwerk kun je ook al eerder in de week doen.
7 april 2027, Lekker Landgoed, Haarzuilens
Op deze livedag zijn we te gast op Lekker Landgoed in Haarzuilens. Dit is een groot voedselbos dat inmiddels 10 jaar oud is. In de ochtend geeft Maarten Schrama eerst wat diepgang over bodems en met name de klei/weidebasis onder dit voedselbos. Maar hij gaat ook in op ook de sociale en economische aspecten van Lekker Landgoed. In de middag geeft hij of Jan Degenaar, de mede-initiatiefnemer van Lekker Landgoed, een uitgebreide excursie door dit voedselbos.
14 april 2027, online
De tweede digitale lesdag van deze cursus. Marieke Karssen geeft in de middag een intensieve les over alles wat er komt kijken bij een goed plan. In de ochtend of eigenlijk die hele week kun jij al aan de slag met de digitale oefeningen waarin we je ook de weg wijzen in een flink setje online kaartsystemen die jou goed op weg kunnen helpen.
21 april 2027, Voedselbossen in Hengelo
Deze laatste cursusdag vindt plaats bij de twee, of eigenlijk inmiddels drie voedselbossen van Martijn Aalbrecht in Hengelo. Martijn geeft in de morgen les over beplanting en de elementen van een goed ontwerp. In de middag krijgen we een excursie in zijn 13, 5 en 3 jaar oude voedselbossen.
Module Ontwerp op vijf woensdagen in mei en juni 2027
Data: woensdagen 12-5, 19-5, 2-6, 9-6, 30-6 2027
Max. aantal deelnemers 15
Docenten Evelyn Derksen, Wide van der Kooij en Wouter van Eck
Locaties: Voedselbos Zeewolde in Zeewolde, voedselbos Thuishaven in Zeewolde, voedselbos Ketelbroek in Groesbeek en we sluiten af op Landgoed Grootstal in Nijmegen.
Een succesvol voedselbos is altijd goed ontworpen. En wij, in de voedselboswereld, bedoelen met ontwerp best wel iets heel anders dan bijvoorbeeld een grafisch ontwerper, of zelfs een landschapsontwerper. Ja, zichtlijnen en functies en esthetiek zijn ook belangrijk, maar denken in tijd en oogstbaarheid ook. En hoe neem je zaken als biodiversiteit en successie mee in je ontwerp? Hoe voorkom je dat je struiken en bomen te dicht op elkaar of te vroeg op de foute plek plaatst? Of dat er in één maand net niks te eten is voor de wilde bij?
De module ontwerp is een echte doe-module. Je leert van drie topexperts kijken en denken en vooral ook doen als een ontwerper. Hoe denk je in tijd, hoe vertaal je functies naar een plan, hoe neem je de ecologie mee en hoe kom je tot een beplantingsplan etc? Je kan bovendien aanvullend kiezen voor een introductie in het pakket waar alle professionele ontwerpers mee werken: Illustrator.
Deze module omvat vijf livedagen plus het nodige zelfstudie en doewerk. Als je deze module goed wil doen, is het slim om tussen de lessen door telkens nog minimaal 4, maar liefst 8 uur zelfstudie te plannen. Zo heb je het meeste aan de opleiding en de feedback die je krijgt op je presentatie.
12 mei, Voedselbos Zeewolde
Ervaren voedselbosontwerper Evelyn Derksen legt een stevig fundament onder hoe je kunt denken als ontwerper. Wat moet je scherp hebben vooraf, welke kennis kun je verzamelen en hoe ga je om met tijd? Deze dag ga je ook al tekenend notities maken die je de rest van het ontwerpproces meeneemt. Je bezoekt het eerste door haar ontworpen voedselbos Zeewolde dat grappig genoeg op zand en in een bos is gestart en oefent daar met omgevings- en groeiplaatsfactoren. Je legt het praktische fundament voor je ontwerp.
19 mei, Voedselbos Thuishaven, Zeewolde
Op deze tweede lesdag neemt ontwerper Wide van der Kooij je verder mee in het ontwerpproces en ga je actief aan de slag met jouw voedselbosontwerp. Je leert informatie om te zetten naar schetsen in lagen en krijgt zo voorzichtig grip op hoe je je ideeën bij elkaar brengt in een heldere tekening.
We bezoeken op die dag een ander voedselbos in Flevoland, voedselbos Thuishaven. Bijna net zo oud als Voedselbos Lydia Waterreus maar ontstaan onder compleet andere omstandigheden. Ook kun je daar, naast een romantische voedselbos twee hectare standaard productiebos volgens de methodiek van Stichting Voedselbosbouw Nederland zien.
2 juni, Voedselbos Ketelbroek, Groesbeek
Wouter van Eck zegt altijd dat de beplanting de handdoekjes in de net ontworpen badkamer zijn. Maar op dag drie van de ontwerpmodule zijn we dus wel helemaal aan die superleuke handdoeken toe! Hoe ga je aan de slag? Waar vind je de beste cultivars? Hoe krijg je dit enorme onderwerp kleiner en leg je ook hier dat basisgrid waar je later zelf mee verder kan?
Deze dag is natuurlijk niet compleet zonder een bezoek aan het prachtige voedselbos Ketelbroek.
9 juni, Kwekerij Koperwiek, Hazerswoude Dorp
Na een dag bij Wouter ondergedompeld te zijn in de plantenwereld, haalt Evelyn je met de opgedane kennis weer terug naar je ontwerp. Je leert o.a. over plantlijnen, afstanden en combinaties. Dit doen we bij Kwekerij Koperwiek waar een tiental agroforestrysystemen zijn ontworpen en aangelegd o.a. als lesmateriaal.
Iedereen gaat zelf een collectie plantsystemen optekenen voor zijn voedselbos.
30 juni, Landgoed Grootstal, Nijmegen
Op deze dag presenteren we op het prachtige Landgoed Grootstal onze plannen aan elkaar en geven we feedback op vorm en inhoud. Ook reflecteren we op hoe ieders plan begon en waar het nu staat.
Module Voedselbosplan vijf woensdagen in september en oktober 2027
Data: woensdagen 8-9, 15-9, 22-9, 29-9 en 13-10 2027
Max. aantal deelnemers 15
Docenten Marieke Karssen, Frank Gorter, Jan Huijgen, Liesbeth van Bemmel, Arne Driessen, Linda Buijsman en Frank de Gram
Locaties: De Eemlandhoeve in Amersfoort, Voedselbos Benthuizen in Benthuizen, Kwekerij de Koperwiek in Hazerswoude, een dag digitaal, en we sluiten af op Landgoed Grootstal in Nijmegen.
Je bent helemaal enthousiast geworden over voedselbossen. Je wil er alles over weten. Sterker, je wil er je leven van maken. Hoe doe je dat? Waar loop je tegenaan? Of eerder nog: wat droom je precies? Heb je dat wel scherp genoeg? En dan, hoe werk je zo’n plan uit? En ook, als dat nodig is, hoe kom je aan financiering?
In deze module leer je van vijf topexperts op het gebied van meervoudige verdienmodellen, netwerkmarketing, financiering, regelgeving en bedrijfsorganisatie hoe je biodiversiteit, voedselvoorziening en meervoudige -ook sociale- waardes kan combineren tot een echt serieuze manier om in je levensonderhoud te voorzien.
Docent Marieke Karssen begeleidt je de hele module richting die vijfde presentatiedag voor een jury die jouw plan echt verder kan helpen brengen.
8 september, de Eemlandhoeve, Amersfoort
Marieke Karssen en Frank Gorter nemen je in de morgen mee naar je droom. In de middag leer je van niemand minder dan Jan Huijgen over de ongelofelijk vele verdienmodellen die de Eemlandhoeve herbergt. Marieke introduceert vervolgens de basisdocumenten van deze module.
15 september, Voedselbos Benthuizen
Liesbeth van Bemmel van Voedselbos Benthuizen is niet alleen het levende voorbeeld van iemand die van en met een relatief klein voedselbos een leven heeft weten op te bouwen, maar ze is ook ongelofelijk goed in het denken als een subsidiegever/beleidsambtenaar en geeft waardevolle tips voor ieder soort voedselbos op het gebied van regelgeving en subsidies.
Marieke Karssen geeft in de middag les over netwerk-marketing en leert je hoe belangrijk netwerkactivatie is voor eigenlijk ieder soort voedselbos.
22 september, Kwekerij Koperwiek, Hazerswoude
Arne Driessen is impact investeerder en leert je alles over financieringsvormen en rechtsvormen en hun eigenschappen, maar hij is sinds twee jaar ook een fantastische kwekerij aan het opbouwen. We zijn dus te gast op kwekerij Koperwiek waar je ook kan leren over het verdienmodel ‘kwekerij’.
Linda Buijsman leidt je door een rekenmodel waarin je de financiële haalbaarheid van jouw voedselbosplan kan berekenen. Niet alleen de oogst wordt hierin meegenomen, maar ook aanvullende bedrijfsactiviteiten.
29 september, online
De vierde lesdag is digitaal. In de ochtend deelt Frank de Gram van coöperatie Arbres en de Waalgaard zijn verhaal van cursist naar ondernemer met een team en inmiddels meerdere voedselbossen. In de middag delen en bespreken we ieders plannen en begrotingen.
13 oktober, Landgoed Grootstal, Nijmegen
De finaledag van het cursusjaar vindt plaats op Landgoed Grootstal voor een jury van investeerders en deskundigen die jouw plan ook echt verder kan helpen brengen. In de twee weken ervoor coachen we je, als dat nodig is, individueel richting de optimale eindpresentatie.
Wil je liever losse modules doen?
Ga dan naar het overzicht van alle jaartrainingsvarianten en -modulesDocenten
Praktische informatie
Alle lesdagen, ook de livedagen inclusief de excursies worden opgenomen. Kun je er dus een keer niet bij zijn, of stond je achterin de groep, je kan alles altijd terugkijken.
We bieden je vanaf de start een digitale cursusomgeving waarin je het cursusmateriaal, het huiswerk inclusief alle opnames kunt vinden, waar je onder elkaar makkelijk vragen kan stellen en/of carpoolafspraken kunt maken en waar jij ook al jouw bestanden in kan opslaan. Elke live lesdag verzorgen we een vegetarische lunch.
De kosten bedragen € 600,- exclusief BTW voor de eerste module en € 850,- exclusief BTW voor de modules ontwerp en voedselbosplan. Samen is dit een bedrag van € 2.300,00, exclusief BTW. Als je lid bent van de Vereniging Voedsel uit het Bos, bieden we je direct een korting aan van € 105,-
Ben je lid en zie je de korting niet al in het lesbedrag staan, log dan eerst even in!
We leveren deze jaartraining volgens onze leveringsvoorwaarden. Deze zijn eenvoudig en helder, dus lees die gerust even door.
Neem, als je het bedrag van de training niet in één keer kunt voldoen, of bij een organisatie werkt die met facturering werkt gerust even contact met ons op.
