Karin de Vries, co-beheerder van Voedselbos Velics

Lief en Leed in Voedselbos Velics

In deze serie over lief en leed in voedselbosland bezoekt Els van Weering voedselbossers om vast te leggen wat er allemaal goed én minder goed gaat. Niet alleen in hun voedselbossen, maar ook in hun keukens, bij de gemeente, of met de buren.

Eind november 2024 gaat Els langs bij Karin de Vries, mede-beheerder van Voedselbos Velics gelegen op de zware kleigrond van de Lopikerwaard in Utrecht. Ze bespreken het doorbreken van oude patronen en hoe haar bedrijf een grote stap verder zet in CO2-uitstoot-compensatie.

  • Grootte: 2,9 hectare
  • Grond: Zware rivierklei
  • Datum eerste aanplant: 2023 in bestaande boomgaard
  • Aantal florasoorten: nu zo’n 100, het doel is 400
  • Tijdsbesteding in voedselbos: 16-20 uur per week per persoon met twee beheerders.
  • Aantal vaste vrijwilligers: 20

  • Stichting Duurzaam Lopikerwaard
  • Vereniging Voedsel uit het Bos (incl. Provinciegroep Utrecht)
  • NMU voedselbossengroep

Eten en drinken met wilde planten, auteur: Laurette van Slobbe

Voedselbos Velics is eigendom van ICSadviseurs, een bedrijf in advies voor duurzaam maatschappelijk vastgoed met 4 vestigingen en 150 medewerkers. De naam “Velics” staat voor:

Voedselbos met Educatief doel in de Lopikerwaard door ICSadviseurs.

Karin en haar medebeheerder, Rianne Montgomery, zijn bij ICSadviseurs in dienst. 

Leed, ofwel: wat zijn de uitdagingen in je voedselbos?

Karin baggert door de rivierklei. Het voedselbos heeft mooi gemaaide paden maar, de dag voor ons gesprek heeft het extreem hard geregend en alles is zompig. Hier en daar staan plassen. Karin: “Wat ik momenteel het grootste leed in dit voedselbos vind zijn de sporen van de grote machines die vroeger veelvuldig zijn gebruikt en die ook wij hebben moeten inzetten om ons ontwerp door te voeren. Door die machines is de bodem hier en daar verdicht en kan het water niet weg.”

Het huidige ontwerp van voedselbos Velics bevat veel ronde patronen. De oude boomgaard op het terrein was echter geheel rechtlijnig opgezet. Een fikse uitdaging voor de beheerders. Karin: “Hier werd op traditionele wijze fruit geteeld; in rechte rijen met halfstam appel- en perenbomen, met elk jaar wortelsnoei met zwaar materieel en 26 gif sproeibeurten per jaar. Wij zijn er iets heel anders van aan het maken; een bos met organische vormen, weinig snoei en natuurlijk zonder gif. We hebben zelf echter ook zware machines moeten inzetten om onze ronde aanplantpatronen door de bestaande rechte lijnen heen te kunnen trekken.

 

 

 

 

We moeten even door deze fase heen. Maar, vanaf nu komen er alleen nog hele lichte machines en alleen wanneer het echt nodig is. Je zult het zien, over een paar jaar staat hier een prachtig bos met natuurlijke patronen. Een voedselbos met alle faciliteiten voor educatieve bijeenkomsten inclusief een vergaderplek, open-air-break-out-rooms en een waterpartij omzoomd door een theeheuvel waar je zelf de blaadjes voor je kopje thee kunt plukken.”

Lief, ofwel; waar word je blij van in je voedselbos?

Karin hoeft niet lang na te denken over deze vraag. Maar ze wil wel even gezegd hebben dat er meer lief is dan leed. Ze benadrukt ook dat het leed elk moment weer anders is maar dat het lief constant is: de vrijwilligersgroep en de mensen van ICSadviseurs. Karin en Rianne werken met ongeveer 20 vrijwilligers met wie ze samen genieten van de plek. Het geheim; niks moet, alle hulp is meegenomen en wordt gewaardeerd. Karin: “We hebben vrijwilligers die drie keer in de week komen en vrijwilligers die eens in de drie weken komen. Ons motto is “geduld”, dus als er iets niet af is, dan komt het de volgende keer. ICS-medewerkers werken ook mee als ze kunnen en we hebben een goed lijntje naar de ICS-directie over investeringen en grote beslissingen.”

Karin bij de pijnboom van Alfred, een van de ICS-directieleden.

Karin neemt ons mee naar vier piepkleine Koreaanse pijnbomen (Pinus koraiensis), aangeplant op een wat hoger en droger stukje van het bos. Ze vertelt dat het nog 40 jaar gaat duren voordat deze bomen pijnboompittenoogst gaan geven en nog 100 jaar voordat ze volgroeid zijn. Toch heeft elk directielid van ICS een eigen pijnboom geplant. De bomen getuigen van een lange-termijn-visie en de overtuiging dat CO2-compensatie niet altijd via derden hoeft. Karin: “Ze vonden dat je als bedrijf zelf bomen kan planten. En dus ook een heel bos kunt aanplanten. En waarom dan niet een voedselbos, dat voor de komende generaties voedsel oplevert en de natuur versterkt? Ik vind het prachtig dat ze dat zo bedacht hebben, dat zouden meer bedrijven moeten doen. Stel je voor dat alle 8000 Nederlandse bedrijven met meer dan 100 werknemers allemaal éen hectare voedselbos zouden sponsoren…dán komen we verder met de landbouwtransitie en het natuurherstel!”

Op onze terugweg zien we fazanten scharrelen in de groenbemesters rond de toekomstige waterpartij. Het jonge Velics voedselbos is nu al een prachtige plek voor mens én dier.

Kijk op de Velics website voor meer details over het ontstaan van voedselbos Velics. Op plantsoon.com kan je meer info over de Velics-aanplant vinden.

Mocht je ook op zware klei zitten en vragen hebben, neem gerust contact op met Karin en Rianne. Mocht je bedrijven kennen die open staan voor een bedrijfsvoedselbos en daar eens over willen sparren, neem dan contact op met Guido van de Weem  van ICSadviseurs.

Suggesties voor interviews in andere voedselbossen zijn welkom! Stuur een mail aan onze reporter: els.vanweering@gmail.com